به فصل رویش و طراوت رسیده‌ایم؛ ولی گرما و رطوبت بهار فقط برای گیاهان ما خوش‌یمن نیست. آفات پس از یک زمستان سرد بیدار شده‌اند و با سرعت سرسام‌آوری در حال تکثیر هستند. این بلاگ «تــــو خونه» به شما نشون میده که این مهاجمان ریز می‌توانند تمام زحماتتان را طی چند هفته بر باد دهند. پس خوندن این بلاگ رو از دست ندید.

چرا بهار فصل حمله آفات است؟

با گرم شدن تدریجی هوا، تخم‌های آفات که ماه‌ها در خاک و شکاف‌های گیاه در حالت خواب بوده‌اند، هم‌زمان با بیداری گیاهان جوانه می‌زنند. در چنین شرایطی، یک کنه تارعنکبوتی ماده می‌تواند در عرض تنها سه هفته، جمعیتی بالغ بر هزاران نفر ایجاد کند. نکته امیدوارکننده این است که طبق توصیه متخصصان دانشگاه ایلینوی، بیش از ۸۰٪ آلودگی‌های بهاری با رعایت قرنطینه گیاهان جدید و بازرسی هفتگی قابل پیشگیری است. در ادامه با ۵ آفت رایج و روش‌های فوری مقابله با آنها آشنا خواهید شد.

مقابله با شپشک آردآلود؛ سم زدایی با الکل

شپشک‌های آردآلود (Mealybugs) حشرات ریزی با پوششی پنبه‌ای سفیدرنگ هستند که شیره گیاهی را می‌مکند و باعث زردی و ریزش برگ‌ها می‌شوند. این آفت با ترشح ماده چسبنده‌ای به نام عسلک، محیط را برای رشد قارک دوده‌ای سیاه فراهم می‌کند.

شناسایی سریع شپشک آردآلود

در شیارهای برگ، زیر برگ‌ها و محل اتصال برگ به ساقه به دنبال توده‌های پنبه‌ای سفیدرنگ بگردید. وجود مورچه در اطراف گلدان نیز نشانه غیرمستقیم حضور شپشک است، زیرا مورچه‌ها از عسلک تغذیه می‌کنند.

روش‌های فوری درمان

درمان نقطه‌ای: گوش‌پاک‌کن را به الکل سفید ۷۰٪ آغشته کنید و تک تک شپشک‌ها را بردارید. استفاده بیش از حد الکل ممکن است به گیاه آسیب بزند، بنابراین حتماً پیش‌آزمایش را روی یک برگ انجام دهید.
سمپاشی ارگانیک: دو قاشق غذاخوری روغن چریش را با چند قطره مایع ظرفشویی ملایم و یک لیتر آب مخلوط کرده و کل گیاه را اسپری کنید.
سموم شیمیایی: برای آلودگی شدید، از سم مالاتیون طبق دستورالعمل محصول استفاده کنید.

کنه تارعنکبوتی؛ قاتل خاموش در فصل بهار

کنه‌های تارعنکبوتی (Spider Mites) عنکبوتیان ریزی هستند که در هوای گرم و خشک بهار و تابستان فعال می‌شوند. آنها با مکیدن شیره سلولی برگ‌ها، لکه‌های ریز زرد یا برنزه روی برگ ایجاد کرده و در نهایت باعث خشکی کامل گیاه می‌شوند.

تشخیص با نوار سفید

یک برگ زردشده را روی یک کاغذ سفید تکان دهید. اگر نقاط ریز متحرک روی کاغذ ریخت، به کنه تارعنکبوتی آلوده شده‌اید. وجود تارهای ابریشمی ریز در زیر برگ‌ها و بین ساقه‌ها نیز علامت قطعی است.

روش‌های فوری درمان

شستشوی پرفشار: گیاه را در حمام قرار داده و با فشار آب ولرم، مخصوصاً زیر برگ‌ها، کنه‌ها را از گیاه جدا کنید.
افزایش رطوبت: با غبارپاشی روزانه و قرار دادن گلدان روی سینی سنگریزه، هوای اطراف گیاه را مرطوب کنید.
کنترل بیولوژیک: در گلخانه‌ها و محیط‌های بسته، می‌توانید کنه‌های شکارچی (Phytoseiulus persimilis) را خریداری و رهاسازی کنید.

شته سبز و سیاه؛ تکثیر انفجاری در بهار

شته‌ها (Aphids) حشرات کوچک و نرم‌تن با رنگ‌های سبز، سیاه، زرد یا سفید هستند که به سرعت تکثیر می‌شوند. با مکیدن شیره گیاهی، برگ‌ها بدشکل، پیچ‌خورده و زرد می‌شوند و شیره اضافی آنها باعث رشد قارچ دوده‌ای روی برگ‌ها می‌شود.

شناسایی سریع شته

برگ‌های جوان و زیر برگ‌ها را برای یافتن گروه‌های متراکم از شته‌ها بررسی کنید. وجود پوسته‌های سفیدرنگ ریخته شده و مورچه‌های زیاد نیز از علائم شته است.

روش‌های فوری درمان

حذف دستی: اگر تعداد شته‌ها کم است، آنها را با دستمال یا زیر آب فشارقوی از روی گیاه پاک کنید.
اسپری صابون حشره‌کش خانگی: یک قاشق چای‌خوری مایع ظرفشویی ملایم را در یک لیتر آب حل کرده و روی گیاه اسپری کنید. تکرار هر ۳ روز به مدت دو هفته لازم است.
سموم گیاهی: استفاده از روغن چریش یا پودر دانه‌های سیر نیز برای دفع شته مؤثر است.

مگس سفید؛ پروانه‌های ریز مزاحم

آفات فصل بهار: مگس سفید (آفات پرنده گیاهان) — آفات فصل بهار: مگس سفید (آفات پرنده)

مگس‌های سفید (Whiteflies) حشرات ریز سفیدپر پروانه‌شکل هستند که با کوچکترین تکان از گیاه بلند می‌شوند. این آفت علاوه بر مکیدن شیره گیاهی، ناقل بسیاری از بیماری‌های ویروسی نیز هست.

تشخیص با تکان برگ

به آرامی گیاه را تکان دهید؛ اگر ابری از حشرات سفید و ریز دور گیاه بلند شد، به مگس سفید آلوده شده‌اید. پوره‌های این حشره به شکل پولک‌های سفید و بیضی در زیر برگ‌ها دیده می‌شوند.

روش‌های فوری درمان

تله زرد چسبنده: کارت‌های زرد چسبنده را در نزدیکی گیاه نصب کنید. این تله‌ها حشرات بالغ را جذب و شکار می‌کنند.
اسپری روغنی: مخلوط روغن چریش یا روغن بهاره (Volck) با آب، پوره‌ها و تخم‌ها را خفه می‌کند.
سموم سیستمیک: در موارد طغیان شدید، از سم ایمیداکلوپراید (کونفیدور) به صورت آبیاری خاکی استفاده کنید.

پشه سیاه گلدان؛ حشرات کوچک و نسبتا بی‌آزار

پشه‌های سیاه گلدان (Fungus Gnats) حشرات ریز سیاهرنگی هستند که دور گلدان‌های مرطوب پرسه می‌زنند. این حشرات اگرچه مستقیماً به گیاه بالغ آسیب جدی نمی‌زنند، اما لاروهای آنها در خاک از ریشه‌های ظریف تغذیه کرده و زمینه را برای پوسیدگی ریشه فراهم می‌کنند.

تشخیص و علائم

با هر بار آبیاری، حشرات ریز سیاهی از خاک بلند می‌شوند. لاروهای کرم‌مانند سفید با سر سیاه در سطح خاک قابل مشاهده هستند. این آفت عاشق آبیاری بیش از حد و زهکشی ضعیف است.

روش‌های فوری درمان

خشک کردن سطح خاک: اجازه دهید سطح خاک تا عمق ۲ تا ۴ سانتیمتر کاملاً خشک شود.
لایه شن روی خاک: یک لایه یک سانتیمتری شن یا پرلیت روی سطح خاک بریزید تا حشرات نتوانند تخم‌گذاری کنند.
سیر (دفع‌کننده طبیعی)

طرز تهیه: چند حبه سیر تازه را پوست بگیرید و به صورت برش‌های نازک خرد کنید.

نحوه استفاده: برش‌های سیر را در چند نقطه مختلف روی سطح خاک گلدان فرو کنید. بوی تند سیر پشه‌ها را دور می‌کند و لاروها را از بین می‌برد.

سوالات متداول

۱. آیا آفات گیاهان آپارتمانی می‌توانند به انسان آسیب بزنند؟

خوشبختانه آفات رایج گیاهان آپارتمانی مانند شته، شپشک آردآلود و کنه تارعنکبوتی نمی‌توانند روی انسان زندگی کرده یا نیش بزنند. در موارد بسیار نادر، تماس مستقیم با پودر شپشک آردآلود ممکن است در افراد حساس ایجاد حساسیت کند، اما این آفات برای انسان خطر جدی محسوب نمی‌شوند.

۲. چرا با وجود سمپاشی، آفات دوباره برمی‌گردند؟

چون بیشتر سموم، تخم و پوره‌های تازه تفریخ شده آفات را از بین نمی‌برند. سیکل زندگی شته می‌تواند کمتر از یک هفته باشد. برای نابودی قطعی باید سمپاشی را هر ۵ تا ۷ روز یکبار و حداقل به مدت ۳ تا ۴ هفته متوالی تکرار کنید تا نسل‌های جدید نیز از بین بروند.

۳. آیا می‌توان از آفات جدید پیشگیری کرد؟

قطعاً. کلید طلایی پیشگیری، قرنطینه کردن گیاه جدید به مدت ۳ تا ۴ هفته دور از سایر گیاهان و بازرسی هفتگی تمام برگ‌ها (مخصوصاً زیر برگ‌ها) است. همچنین، تقویت گیاه با کود مناسب در فصل بهار، مقاومت طبیعی آن را در برابر آفات به طرز چشمگیری افزایش می‌دهد.

۵ آفت خطرناک بهار + راهنمای کامل شناسایی و درمان فوری